Professional Quantity Surveyor - Part 1

من امیر کیا هستم، فارغ التحصیل رشته مهندسی عمران از دانشگاه آزاد. در حال حاضر پوزیشنی که دارمSenior Quantity Surveyor  هست که متاسفانه معادل فارسی نداره و در پروژه توربین های بادی یا همان wind farm در استان Niagara مشغول به کار هستم که بزرگترین و بلندترین توربین های آمریکای شمالی هست و برای اولین بار در کانادا نصب میشه. حدود 10 سابقه کار در رشته عمران دارم، 6 سال ایران و 4 سال کانادا.

اما قبل از هر چیز، لازمه توضیحی راجع به designation PQS یا همان professional quantity surveyor بدم. سازمانی هست در کانادا به نام CIQS که در واقع مخفف:

 Canadian Institute of Quantity Surveyor

این موسسه از سال 1950 در کانادا مشغول به کار شده و حدود 66 ساله که سابقه تاسیس در این کشور(کانادا) را داره و قبل از آن هم Background آن برمیگرده به انگلیس که در واقع در بریتانیا با اسم دیگه Estimator شناخته میشه که همه ما ایرانی ها میدونیم چی هست و در ایران بهش میگفتیم مترور یعنی کسی که متره و برآورد انجام میداد و بیشتر در واحد های مناقصات و دفتر فنی مشغول به کار بودند. CIQS اینجا دو تا designation ارائه میده، designation سطح یک CEC هستش که مخفف Construction Estimator Certified هست و سطح دوم و بالاترین سطحی که ارائه میده، PQS است که مخفف Professional Quantity Surveyor هستش. معمولا دوستانی که یکی از گرایشات مهندسی عمران، مهندسی معماری، مهندسی برق-الکترونیک و مهندسی مکانیک را دارند، میتونن برای این Designation اپلای کنند و در این رشته کار کنند.

حالا اصلا Quantity Surveyor چی هست و چی کار میکنه؟ حیطه نه خیلی وسیع اما وسیع تر از کلمه estimator پشت PQS یاprofessional quantity surveyor  هست که بخش عمده اش برمیگرده به دفتر فنی های سایت های پیمانکاری و یا مشاور در ایران. از quantity take off یا در واقع متره کردن مقادیر مصالح، نیروی انسانی و ماشین آلاتی که در پروژه به کار میره گرفته تا اینکه شما بخواید یک کار رو از نظر ریالی قبل از مناقصه برآورد کنید. همچنین کارهایی مثل انجام مناقصه، آماده کردن مدارک مناقصه، کنترل صورت وضعیت ها و یا نوشتن صورت وضعیت های پیمانکاران که اینجا بهش میگیم construction invoice یا progress payment و به طور کلی تمام کارهایی که مربوط به برنامه زمانبندی و planning و تمام کارهایی که مربوط به construction budget planning میشه نیز از جمله وظایف این پوزیشنه. بخشی از quantity surveyor برمیگرده به construction law که در واقع قوانین کار پیمانکاری در کاناداست. همچنین مسایل مربوط به General Contractors، Design و Engineering و نیز معماری هم به صورت موازی با قضیه برآورد، مسوولیت های این شغل رو یدک میکشه.

 

سوال:

خیلی از دوستان عمرانی هستند که وقتی اومدند اینجا، دوست ندارند وارد طراحی بشن و دوست دارند بیان تو فیلد دفتر فنی. حالا به مهندسینی که تو ایران هستند و میخوان بیان کانادا، در این فرصت 6-12 ماهه تا صدور ویزاشون به جز زبان خوندن که به همه توصیه میشه، چه توصیه دیگه ای دارید؟ آیا لازمه که درس هایی رو مرور کنن، نرم افزاری رو یاد بگیرند؟

 

جواب:

اتفاقا سوال خوبیه، اما اینطوری جوابش رو میدم که شاید از نظر کسانی که تو ایران این مصاحبه رو میخونن خنده دار باشه ولی واقعا این تجربه سه-چهار ساله است که با پوست و گوشت و استخون درکش کردم اینجا. مسئله ای که وجود داره اینه که هیچ سرتیفیکت و مدرکی که از ایران گرفته میشه قابل قبول سیستم کاری کانادا نیست. تنها توصیه که میتونم بکنم، اینه که تا میتونند مهارتشون رو در نرم افزارهای مرتبط بالا ببرن. اول از همه، هرچقدر Excel بلد هستند کمه و باید در حد حرفه ای یاد بگیرند. شاید خیلی بی اهمیت به نظر بیاد ولی بسیار مهمه چون در کانادا تعداد کمی هستند که در سطح حرفه ای این نرم افزار رو بلدن. همچنین برنامه های مربوط به کنترل پروژه مثل M.S. Project یا Primavera رو یاد بگیرند چون تو این فیلد خیلی استفاده میشه. متاسفانه نرم افزارهایی که اینجا برای دفتر فنی یا estimating یا quantity surveyor استفاده میکنند، با ایران کاملا متفاوته. ما در ایران تدبیر و تکسا رو داشتیم، اینجا نرم افزار های خود آمریکای شمالی هستش مثل TimberLine یا  Planswiftکه کالج هایی مثلGeorge Brown ارائه میده. اینا رو متاسفانه هیج راهی نداره که بشه از داخل ایران یاد گرفت، مگر اینکه برن تو سایتش و help اش رو بخونن که به زبون انگلیسی یه مقدار سخت خواهد بود. اما جای نگرانی نیست. اینجا که اومدن به مرور در کار یاد خواهند گرفت. هیچ کارفرمایی وقتی بخواد یه نفر رو استخدام بکنه سر بلد نبودن نرم افزارهای خیلی تخصصی مثل این دو تا نرم افزاری که اسم بردم کسی رو رد نمیکنه و یه دوره آموزش یک یا دو هفته ای براتون میزاره. اما نرم افزار های پایه ای خیلی مهمه مثل msp یا primavera و اکسل.

سوال:

این quantity surveying دقیقا چه تفاوتی با estimating داره؟ آیا این estimator زیر مجموعه ای از کار شماست یا تفاوت های دیگه ای هم داره؟

جواب:

ببینید، چیزی که از اسمش مشخصه اینه که estimator در واقع کسی هست که estimate  میکنه. این estimate میتونه در فازهای مختلف انجام بشه. فاز مطالعاتی، فاز در حال مناقصه و فاز اجرایی. Estimator در واقع مقادیر رو برآورد کرده و مناقصه رو برگذار میکنه. قیمت ها و unit price های هر کدوم از آیتم ها و activity هایی که در قرارداد یا scope of work هستش رو برآورد میکنه. قیمت ها رو از subcontractor ها میگیره. هزینه های direct و indirect پروژه، سود شرکت، هزینه ریسک و سود اون مبلغی که شما در پریود کار construction باید در نظر بگیرید رو محاسبه میکنه. همه اینها رو در نظر میگیره و به یه عدد واحدی میرسه. در طول کار مقادیر رو در مقاطع مختلف زمانی بسته به مدت قرارداد، هفتگی، ماهانه، سالانه یا شش ماهه جمع بندی کرده و به یک عددی میرسه و در نهایت صورت وضعیت ها رو کنترل میکنه. این میشه کار Estimator. اما در مورد Quantity surveyor میشه گفت که Estimating در درونش وجود داره. به علاوه آیتم های دیگه مثل claim یا همون ادعایی که پیمانکار مطرح میکنه، مسائلی که مربوط به ادعای خسارت میشه و مسائل حل اختلاف construction. برای همین یک بخشی از quantity surveyor، construction law هست. یعنی شما باید Canadian construction law رو بدونید که بتونید یک professional quantity surveyor بشید. اگر پیمانکار با کارفرما اختلاف داره یا دو تا پیمانکار با همدیگه اختلاف دارند، بتونید تشخیص بدید که مقادیری که توسط هر کدوم انجام شده چی هست، فصل مشترک کار رو تشخیص بدید و حل اختلاف بکنید و وقتی شما designation PQS و مهر مربوطه رو دارید، دقیقا مثل یک P.Eng تو court پاسخگو هستید و گزارشتون رو به عنوان کسی که از نظرtechnical  حل اختلاف کرده، stamp میزنید. بعضی وقتها یه سری از مقادیر غیر قابل برآورد هستن که در واقع فقط میشه حدس زد و توی مدت انجام پروژه برای اندازه گیری این مقادیر از professional quantity surveyor استفاده میکنند.

سوال:

فرض کنیم دوستان از ایران اومدند کانادا و در حال حاضر کانادا هستند. چون بعضی رشته ها کانال های ورودی مشخصی داره به بازار کار، به عنوان مثال پزشکی یا دندونپزشکی که designation های خاصی رو دارند یعنی اگه شما این کانال ها رو نرید، به هیچ عنوان به این شغل نمیرسید. اما بعضی رشته ها مثل رشته عمران یا رشته های فنی مهندسی کانال های مختلفی دارند. به عنوان مثال از adult school ها گرفته تا co-op و کارهای volunteer و سایت هایی مثل career edge  یا چیزای دیگه. میخوام بببینم این کاری که شما دارید انجام میدید در واقع entry level اش چی هست و در واقع کسی که میخواد به اینجا برسه، ورودیش چیه و چه عنوانی داره و به نظر شما چطوری میتونه وارد بشه؟ آیا نیازی هست که حتما یه سری لایسنس ها و سرتیفیکت هایی رو بگیره یا از طریق یه سری موسسات میتونه وارد بشه؟ خودش رزومه بده؟ چیکار کنه بهتره؟

پاسخ:

ببینید در واقع کلا فارغ التحصیل رشته عمران رو من تو ذهنم میتونم به سه دسته در کانادا تقسیم بکنم. دسته اول کسی که کارdesign  انجام میده میتونه تو یه دفتر بدون P.eng کار design انجام بده و در واقع کسی که اونجا مافوقش هست کارش رو stamp میکنه. ولی هیچوقت نمیتونه پول اون کسی رو که stamp داره در بیاره. میتونه کار design انجام بده بدون designation. دسته دوم میشه اون بچه هایی که توی اجرا بودند. سایت سوپروایز بودند، رئیس یا سرپرست کارگاه بودند میتونن اینجا super intendant یا supervisor باشن. یکی از بهترین مدارک برای کار Gold Seal Certificate  هست خیلی از شرکت ها به اون نیاز دارن. عملا برای گرفتن این مدرک شما باید یکسال تا یک سال و نیم اینجا درس بخونید. Category سوم برمیگرده به همین estimation یا quantity surveying. برای هر سه دسته شما میتونید وارد شرکت های کوچیک بشید و بعد سمتتون بالا بره. مثلا میشه در یک شرکت کوچک به عنوان estimator شروع به کار بکنید و سالیان سال مشغول باشید و اموراتتون رو بگذرونید حتی بدون designation. ولی برای ورود به بازار کار حرفه ای و شرکت های بزرگتر و برای بالا بردن درآمدتون صد در صد designation نیاز خواهید داشت[f3] . ما در واقع PEO یا Professional Engineering Ontario رو داریم برای P.eng و Ontario Construction Associate رو داریم برای Gold Seal Certification و برای دو تا designation ِ PQS و CEC که مربوط به کار دفتر فنی هستش، سازمان CIQS رو داریم که برای شروع شما ابتدا عضو میشید و مدارکتون رو میفرستید. بعد ریزنمرات شما رو بررسی میکنند و یک سری کورس ها رو به شما میدن که ما تو ایران نداشتیم و باید اینجا تو کالج پاس کنیم و نمراتشون ارائه بدیم. بعد که از نظر آکادمیک بررسی تموم شد، قسمت تجربیات میشه و experience  شما رو بررسی میکنن. معمولا یا برای شما مصاحبه میذارن یا به شما میگن که یک یا دو سال سابقه کار تو کانادا نیاز دارید. بعد از اینکه شما اون پریود زمانی تعیین شده رو گذروندید و ریپورت هاتون رو دادید(خیلی مشابه Peng هستش) برای شما مصاحبه میذارن و به شما designation PQS رو میدن. وقتیکه برای کار در سایت های کاریابی کانادایی مثل indeed یا Workopolis سرچ میکنید، میبینید که برای surveyor یا estimator یا حتی بعضی وقتها برای project coordinator یا project management یا حتی manager assistant، PQS یا CEC میخوان. معمولا به بچه های مهندسی عمران 4-5 تا کورس بیشتر نمیدن و اگه سابقه کار داشته باشید میتونید خیلی راحت بعد از یکسال یا یکسال و نیم PQS تون و بعد از 7-8  ماه CEC رو بگیرید. یه مطلبی رو هم تو پرانتز بگم، من عضو هیات مدیره CIQS آنتاریو هستم و اولین ایرانی هستم که به هیات مدیره آنتاریو راه پیدا کرده.

 


ادامه دارد...

از مهاجرت تا زندگی در کانادا با
i2Canada

Get in Touch

i2Canada Company

A Richmond Hil,ON Canada

+13658873828

E i2Canada.inc@Gmail.com

 

Search